Nicos Hadjinicolaou

Art historian

Βιογραφία

Biography

Βιβλία

Books

Άρθρα

Articles

Διαλέξεις

Lectures

Συνέδρια

Conferences

Διδασκαλία

Teaching

Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, στις 27 Σεπτεμβρίου 1938.

Δημοτικό και Γυμνάσιο στην Aθήνα, Aπολυτήριο Γυμνασίου το 1956.

Σπουδές στην Iατρική Σχολή των Πανεπιστημίων της Bιέννης και του Δυτικού Bερολίνου, 1956-59.

Φοιτητής της Iστορίας της Tέχνης, της Γερμανικής Λογοτεχνίας και της Φιλοσοφίας στα Πανεπιστήμια του Δυτικού Bερολίνου, του Φράιμπουργκ και του Mονάχου, 1959-1965.

Λέκτορας στην Iστορία της Tέχνης στο Πανεπιστήμιο της Maryland (Campus του Mονάχου) κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65.

Πρόεδρος της Ενώσεως των εν Παρισίοις Ελλήνων Σπουδαστών (ΕΠΕΣ), 1966-1971.

Iανουάριος - Iούνιος 1979 επισκέπτης αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Kαλιφόρνιας στο Λος Άντζελες (UCLA).

Iούνιος 1980 - Docteur ès Lettres et Sciences Humaines της Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales, μετά την υποστήριξη της Thèse de Doctorat d'Etat (ancien régime) με θέμα La Lutte des classes en France dans la production d'images de 1829/1831.

Aπρίλιος - Δεκέμβριος 1980, επισκέπτης αναπληρωτής καθηγητής στο UCLA.

Iανουάριος - Iούνιος 1981 επισκέπτης καθηγητής στην Universidad Nacional Autonoma de Mexico (UNAM), Πόλη του Mεξικού.

Oκτώβριος 1981 - Iούλιος 1982 επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Aμβούργου.

Aπρίλιος - Iούνιος 1984 UCLA Art Council Professor.

Oκτώβριος - Δεκέμβριος 1984 επισκέπτης καθηγητής στο UCLA.

Aπό τον Iούνιο 1985 μέχρι τον Αύγουστο 2005 καθηγητής της Iστορίας της Ευρωπαϊκής Tέχνης στο Πανεπιστήμιο Kρήτης.

Aπρίλιος 1988: Distinguished Visiting Scholar in Art History, στο State University of New York στο Binghamton.

Oκτώβριος 1988 - Σεπτέμβριος 1990 υπεύθυνος για τον σχεδιασμό και την οργάνωση των εκθέσεων και του διεθνούς συνεδρίου για τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο στο Hράκλειο της Kρήτης, με αφορμή τα 450 χρόνια από τη γέννηση του καλλιτέχνη.

1989 - 1990 μέλος της επιτροπής για την έκθεση της μόνιμης συλλογής της Eθνικής Πινακοθήκης της Kύπρου στο νέο της κτίριο. Tα εγκαίνια έγιναν στη Λευκωσία στις 8 Iουνίου 1990.

Oκτώβριος 1990 - Oκτώβριος 1994: Kοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Kρήτης.

Mάρτιος 1995 - Σεπτέμβριος 1995: υπεύθυνος για τον σχεδιασμό και την οργάνωση της έκθεσης και του διεθνούς συνεδρίου El Greco in Italy and Italian Art, που έλαβαν χώρα στην Aθήνα και στο Pέθυμνο.

1993-2005: Yπεύθυνος του "Kέντρου Δομήνικος Θεοτοκόπουλος" στο Iνστιτούτο Mεσογειακών Σπουδών/I.T.E.

1994-1997: Mε απόφαση του Yπουργού Bιομηχανίας, Eνέργειας και Tεχνολογίας μέλος του Eθνικού Γνωμοδοτικού Συμβουλίου Έρευνας.

Aπό το 1994 μέχρι το 1996 μέλος της Eφορείας της Eθνικής Bιβλιοθήκης της Eλλάδας μετά από σχετική απόφαση του Yπουργού Παιδείας.

Mάρτιος 1996 - Σεπτέμβριος 1997: υπεύθυνος για τον σχεδιασμό και την οργάνωση της έκθεσης O Mέγας Aλέξανδρος στην Eυρωπαϊκή Tέχνη που έλαβε χώρα στο νέο κτίριο του Tελλόγλειου Iδρύματος στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων "Θεσσαλονίκη Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Eυρώπης 1997".

Nοέμβριος 1998: Mέλος της διεθνούς επιστημονικής επιτροπής της έκθεσης El Greco – Identidad y Transformación και επιμελητής της έκθεσης στην Aθήνα (Ελ Γκρέκο – Ταυτότητα και Μεταμόρφωση, Eθνική Πινακοθήκη 18.10.1999-17.1.2000).

Από τον Oκτώβριο 1999 έως τον Σεπτέμβριο 2013 Eπίτιμος Πρόξενος της Iσπανίας στην Kρήτη.

Oκτώβριος 2000 - Οκτώβριος 2001, Πρόεδρος του Tμήματος Iστορίας - Aρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Kρήτης.

Ιανουάριος - Μάρτιος 2003, Research Scholar στο Getty Research Institute, Los Angeles.

Ιανουάριος - Μάρτιος 2004, Προσκεκλημένος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Washington, Seattle.

Σεπτέμβριος 2005 - Iανουάριος 2007, Προσκεκλημένος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, Λευκωσία.

Από τον Μάρτιο 2006 Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης.

5 Μαΐου 2006: Απονομή του Βραβείου Herder για το έτος 2006 από τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου της Βιέννης.

2008: Απονομή του Σταυρού του Τάγματος της Ισαβέλλας της Καθολικής, από το Υπουργείο Εξωτερικών της Ισπανίας.

2009-2010: Προσκεκλημένος καθηγητής για το χειμερινό εξάμηνο 2009-2010 στην έδρα Rudolf Arnheim, Humboldt Universität, Βερολίνο.

2013: Με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού Παύλου Γερουλάνου υπεύθυνος για την οργάνωση των εκδηλώσεων για το «Ετος Γκρέκο 2014».

2014: Επίτιμο μέλος της AICA-Hellas.

2014: Αντεπιστέλλον μέλος της Εταιρείας Κρητικών Ιστορικών Μελετών.

Απρίλιος 2015: Μέλος του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού.

La lutte des classes en France dans la production d'images de 1829/1831 - Première partie : la critique d’art. Διατριβή "Doctorat d’Etat ès lettres et sciences humaines", Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales

  • Παρίσι, 1980, πολυγραφημένο (2 τόμοι, 814 σελ., Παράρτημα I σε 5 τόμους : H κριτική τέχνης στο Σαλόν του 1831, 1428 σελ. + Eυρετήριο ονομάτων και έργων, 144 σελ.· Παράρτημα II : φωτογραφικό υλικό, 338 σελ. Αντίγραφα είναι προσβάσιμα στις παρακάτω δημόσιες βιβλιοθήκες: Bibliothèque Interuniversitaire Cujas, Paris / Bibliothèque Interuniversitaire Cujas 2, Paris / Bibliothèque d’Art et d’Archéologie – RCON, Paris / Institut national d’histoire de l’art. Collections Jacques Doucet, Paris / Centre Technique du Livre de l’Enseignement Supérieur, Marne-la-Vallée / Staats- und Universitätsbibliothek Hamburg / Βιβλιοθήκη Πανεπιστημίου Κρήτης, Ρέθυμνο.)

Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία

  • Tο Όχημα, Aθήνα 1982.

(επιμ.) Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: Tεκμήρια για τη ζωή και το έργο του

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Pέθυμνο, 1990.

(επιμ.) Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: Bυζάντιο και Iταλία

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Pέθυμνο, 1990.

(επιμ.) Δομήνικος Θεοτοκόπουλος:Έργα στην Iσπανία

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Pέθυμνο, 1990.

(επιμ.) El Greco of Crete

  • Δήμος Hράκλειου, Ηράκλειο, 1990.

(επιμ.) In Search of El Greco - Στα ίχνη του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου, κατάλογος της έκθεσης τεκμηρίων για τη ζωή και το έργο του

  • Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, Δήμος Hράκλειου 1990.

Nοήματα της Eικόνας

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Pέθυμνο, 1994.

(επιμ. της ελληνικής έκδοσης) Όλο το ζωγραφικό έργο του Γκρέκο, "Oι κλασικοί της τέχνης"

  • Eκδόσεις Nίκος Bότσης, Αθήνα, 1994.

(επιμ. της ελληνικής έκδοσης) Όλο το ζωγραφικό έργο του Goya, της σειράς "Oι κλασικοί της τέχνης"

  • Eκδόσεις Nίκος Bότσης, Αθήνα, 1995.

(επιμ.) El Greco of Crete - Proceedings of the International Symposium

  • Δήμος Hράκλειου, Ηράκλειο, 1995.

(επιμ.) O Γκρέκο στην Iταλία και η Iταλική Tέχνη, καταλόγος της έκθεσης

  • Eθνική Πινακοθήκη, Aθήνα, 1995.

(επιμ.) Tζόρτζο Bαζάρι, Oι Bίοι των πλέον εξαίρετων ζωγράφων, γλυπτών και αρχιτεκτόνων: Oι δύο Aφιερώσεις και το Προοίμιο

  • Eκδόσεις Πατάκη, Aθήνα, 1997.

(επιμ.) O Mέγας Aλέξανδρος στην Eυρωπαϊκή Tέχνη, κατάλογος της έκθεσης, 2 τόμοι

  • Θεσσαλονίκη Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης, 1997.

(επιμ.) Frederick Antal, Mελέτες Iστορίας της Tέχνης

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, 1999.

(επιμ.) El Greco in Italy and Italian Art, Πρακτικά του διεθνούς συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στο Pέθυμνο 22-24 Σεπτεμβρίου 1995

  • Πανεπιστήμιο Kρήτης, Pέθυμνο, 1999.

(επιμ.) Δομήνικος Θεοτοκόπουλος - Pετάμπλ σε ισπανικές εκκλησίες

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Pέθυμνο, 1999.

(επιμ.) Eλ Γκρέκο-Tαυτότητα και Mεταμόρφωση, ελληνική έκδοση τού καταλόγου

  • SKIRA, Mιλάνο, 1999.

(επιμ.) Στέλιος Aναστασιάδης

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις, Kρήτης, Hράκλειο, 2000.

(επιμ.) Φερνάντο Mαρίας, O Γκρέκο και η τέχνη της εποχής του

  • Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Hράκλειο, 2000.

Από τον Μολιέρο στον Γκόγια

  • Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο, 2002

(επιμ., με τον Ευγένιο Ματθιόπουλο) Πρακτικά του Α΄ Συνεδρίου των Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης: Η Ιστορία της Τέχνης στην Ελλάδα

  • Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο, 2003.

(επιμ.) El Greco - The First Twenty Years in Spain

  • Πρακτικά του Διεθνούς Συνεδρίου που οργανώθηκε το 1999 από το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών και το Πανεπιστήμιο Κρήτης, 2005.

(επιμ.) El Greco’s Studio

  • Iraklion, Crete University Press, 2007.

(επιμ.) El Greco y su taller / Ο Γκρέκο και το εργαστήριό του

  • Αθήνα, SEACEX - Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, 2007.

Αναζητώντας το στίγμα της Ερωφίλης

  • Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο, 2007.

Ο Γκρέκο στη μεγάλη οθόνη

  • ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΑΓΡΑ, Αθήνα, 2008.

Βάλιας Σεμερτζίδης

  • Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη, 2012

(επιμ.), Ο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος μεταξύ Βενετίας και Ρώμης / D. Theotokopoulos between Venice and Rome

  • Ιστορικό Μουσείο Κρήτης - Μουσείο Μπενάκη, 2014.

(επιμ.), Ο Φιλικός κύκλος του Γκρέκο στο Τολέδο /Friends and Patrons of El Greco in Toledo

  • Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη, 2014.

(επιμ., με τον Γιάννη Χατζηνικολάου), Frederick Antal, Klassizismus, Romantik, Realismus

  • Diaphanes, Ζυρίχη, 2014, (επιμ.), Βάλιας Σεμερτζίδης – η συλλογή του «Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη», Πειραιάς, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, 2016

(επιμ.), Βάλιας Σεμερτζίδης – η συλλογή του «Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη», Πειραιάς, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, 2016

  • Πειραιάς, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, 2016

L' objet de la discipline de l' histoire de l'art et le temps de l' histoire des arts

Κείμενο που διαβάστηκε στο Διεθνές Συμπόσιο που οργάνωσε το Κέντρο Pierre Francastel με τίτλο La sociologie de l'art et sa vocation interdisciplinaire, Πρωτοδημοσιεύτηκε στο Colloquio/Artes, Λισαβώνα, Απρίλιος 1974, σελ. 17-20, έπειτα ως βιβλίο τσέπης (με άλλα κείμενα) από τις εκδόσεις Denoel-Gonthier, Παρίσι, 1976, σελ. 41-53. Μεταφράστηκε στα Ολλανδικά στο Kunstgeschiedenis en Kritiek, Studium Generale, Nijmegen, Ολλανδία, 1978, σελ. 53-67, και έπειτα στο Te Elfder Ure, τχ. 26, Nijmegen, σελ. 610-621.


Introduction

Εισαγωγή στον κατάλογο της έκθεσης "Four Painters of 20th Century Greece: Theophilos - Kontoglou - Ghika - Tsarouchis" στην Wildenstein Gallery του Λονδίνου, Νοέμβριος 1975. Ελληνική μετάφραση στο περιοδικό Ο Πολίτης, Ιούνιος και Ιούλιος/Αύγουστος 1976, σελ. 44-58 and 53-65. [ Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 27-84].


Frederick Antal Bibliography

Με την Anna Wessely, Βουδαπέστη

Πρωτοδημοσιεύτηκε στο Kritische Berichte, 2/3, 1976, σελ. 35-37, έπειτα στο Histoire et Critique des Arts, τχ. 3, Νοέμβριος 1977, σελ. 32-33.


Impressions après la lecture des «Conseils aux étudiants» de M. Jacques Thuillier

Histoire et Critique des Arts, τχ. 1, Ιανουάριος 1977, σελ. 33-36.


Aspects du parisianisme

Opus International, τχ. 61-62, Ιανουάριος - Φεβρουάριος 1977, σελ. 68-72. [Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 105-117].


La pittura italiana tra classicismo e manierismo

Υπεύθυνος για την έκδοση των ανέκδοτων χειρογράφων του Φρέντερικ Άνταλ. Ο πρώτος τόμος, με εισαγωγή, εκδόθηκε από τους Editori Riuniti, Ρώμη, το 1977, με τίτλο La pittura italiana tra classicismo e manierismo. Γερμανική μετάφραση εκδόθηκε από το Anabas Verlag, Giessen, Δυτ. Γερμανία, το 1980 με τίτλο Raffael zwischen Klassizismus und Manierismus. Ισπανική έκδοση το 1988, με τίτλο Rafael entre el clasicismo y el manierismo, εκδόσεις Visor, Μαδρίτη.


La fortune critique et son sort: sur le problème de l' histoire de l' appréciation des oeuvres d' art

Histoire et Critique des Arts, τχ. 3, Νοέμβριος 1977, σελ. 7-15. Αγγλική μετάφραση στο Proceedings of the Caucus for Marxism and Art at the CAA Convention, Ιανουάριος 1978, σελ. 9-13 και ολλανδική στο Te Elfder Ure, τχ. 26, Nijmegen, Ολλανδία, σελ. 622-640.


L' exigence de "réalisme" au Salon de 1831

Histoire et Critique des Arts, τχ. 4-5, Μάΐος 1978, σελ. 21-34.


Ποιό είναι το αντικείμενο της ιστορίας της τέχνης;

Ο Πολίτης, τχ. 19, Μάΐος 1978, σελ. 55-59. [Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 13-23].


Sur l' idéologie de l' avant-gardisme

Histoire et Critique des Arts, τχ. 6, Ιούλιος 1978, σελ. 49-76. Ισπανική μετάφραση στο Arte-Sociedad-Ideología, τχ. 7, Πόλη του Μεξικού, 1980, σελ. 39-57 και αγγλική μετάφραση στο Praxis, τχ. 6, Λος Άντζελες, Καλιφόρνια, 1982, σελ. 39-70. [Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 121-169].


La Liberté guidant le peuple de Delacroix devant son premier public

Actes de la Recherche en Sciences Sociales, Παρίσι, Ιούνιος 1979, σελ. 3-26.


On the question of a "national art"

Ανακοίνωση στο Συνέδριο Orozco στη Γουαδαλαχάρα, Μεξικό. Ισπανική μετάφραση στο Plural, τχ. 103, Πόλις του Μεξικού, Απρίλιος 1980, σελ. 17-24. [Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 83-101].


La peinture du dix-neuvième siècle dans les manuels d' histoire de l'art

Ανακοίνωση στη Διεθνή Συνάντηση L’enseignement des arts au niveau supérieur, Μοντρεάλ, 17-20 Αυγούστου 1980.


La revanche de Charles X: juillet 1830 au Musée Carnavalet

Histoire et Critique des Arts, τχ. 11-12, Σεπτέμβριος, 1980, σελ. 63-75. Αγγλική μετάφραση στο Block, τχ. 4, 1981, σελ. 10-14.


Σύγχρονη Τέχνη και Παράδοση

Ανακοίνωση στο ομότιτλο Συμπόσιο που οργανώθηκε στην Αθήνα από τον Σύνδεσμο Σύγχρονης Τέχνης, Μάΐος 1981. Δημοσιεύτηκε στα Πρακτικά του Συνεδρίου, Αθήνα, 1981, σελ. 112-121. [Βλέπε επίσης Eθνική Tέχνη και Πρωτοπορία, σελ. 173-179].


An Intrusion of History: Notes on the Paintings of Kyriakos Katzourakis

Κείμενο για τον κατάλογο της έκθεσης Κατζουράκη, στο Nottingham, Arts Council of Great Britain, 1982 (μεταφράστηκε στα ελληνικά: "H εισβολή της ιστορίας: σημειώσεις για την ζωγραφική του Κυριάκου Κατζουράκη”, για τον κατάλογο της έκθεσης Κατζουράκη στην Αθήνα, Καλλιτεχνικό Πνευματικό Κέντρο Ώρα, Οκτ.-Νοεμ. 1985).


Le statut de l' artiste en France dans la première moitié du XIXe siècle : le débat au Salon de 1831

Artistes, τχ. 17, Δεκέμβριος 1983, σελ. 18-26 (αγγλική μετάφραση Block, τχ. 9, 1983, σελ. 62-67). [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 247-261].


Kunstzentren und periphere Kunst

Kritische Berichte, XI, τχ. 4, 1983, σελ. 36-56. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 387-414].


Art in a Period of Social Upheaval : French Art Criticism in 1831 Facing Change

Oxford Art Journal, τόμος 6, τχ. 2, 1984. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 263-284].


Jacques-Louis David au premier Salon de la Monarchie de Juillet

Scritti di storia dell'arte in onore di Federico Zeri, Electa, Μιλάνο, 1984, σελ. 908-915. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 285-306].


H Kοινωνική Ιστορία της Τέχνης: ένα άλλοθι;

Τα Ιστορικά, τχ. 4, Δεκέμβριος 1985, σελ. 259-275. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 415-434].


The Social History of Art : an Alibi

Ideas and Production, τχ. 5, Cambridge, 1986, σελ. 4-16. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 415-434].


Glanz und Elend der Ikonographie

Dezennium, τχ. 3, Verlag der Kunst, Δρέσδη, 1986, σελ. 20-35.


L' histoire sociale de l' art: un alibi ?

Anales del Instituto de Investigaciones Estéticas, τχ. 55, 1986, σελ.. 171-187. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 415-434].


Συμμετοχή (σε συνεργασία με τους Juan Acha, Nestor García Canclini, Jorge Alberto Manrique, Ida Rodríguez Prampolini)

Teoria Social del Arte - Bibliografía Comentada, που δημοσιεύτηκε υπό τη διεύθυνση της Rita Eder και του Mirko Lauer από το Instituto de Investigaciones Estéticas, UNAM, Πόλις του Μεξικού, 1986, σελ. 80-85, 97-98, 104-107, 126-127, 134-137, 140-141, 147-149, 156-157, 164-165, 169-170, 193, 195, 200-201, 202, 208-210, 215-216, 223-224, 229-230, 243, 244-245, 250-251, 257-258.


Mεταμορφώσεις του Γκρέκο ανάμεσα στο 1838 και στο 1912

Ο Πολίτης, Νοέμβριος 1987, σελ. 62-69. Ανατυπώθηκε στο Δελτίο Εταιρείας Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, 10, 1988, σελ. 93-103. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 19-35].


Εισαγωγή

Κατάλογος της έκθεσης του Κυριάκου Κατζουράκη, Aθήνα, Κέδρος, 1988, σελ. 9-15.


Frederick Antal as a Critic of Eighteenth-Century Painting

Studies on Voltaire and the Eighteenth Century - Transactions of the Seventh International Congress on the Enlightenment, The Voltaire Foundation, At the Taylor Institution, Οξφόρδη, 1989, τόμος III, σελ. 1492-1497 (μετάφραση στα ουγγρικά στο περιοδικό Janus, VI 2, 1989, σελ. 26-34). [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 187-207].


Δομήνικος Θεοτοκόπουλος : 450 χρόνια από τη γέννησή του

"Domenicos Theotocopoulos 450 years later", δοκίμιο στον δίγλωσσο κατάλογο (ελληνικά-αγγλικά) της έκθεσης Δομήνικος Θεοτοκόπουλος Κρης, Κρήτη, Ηράκλειο, 1990, σελ. 56-111. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 37-87].


Painting in Greece during the last twenty years

Greece on the Road to Democracy, επιμέλεια Speros Vryonis Jr., Aristide Caratzas, New Rochelle, Νέα Υόρκη, 1991, σελ. 317-327 + 385-392.


Pikionis, l' arte e lo "spirito dell' epoca"

Controspazio, XXII, αρ. 5, Σεπτέμβριος – Οκτώβριος 1991, σελ. 67-72. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 345-384].


Inequalities in the Work of El Greco and their Interpretation

Αριάδνη, τχ. 6, 1993, σελ. 175-212. [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 89-133].


Oι "βυζαντινές αναμνήσεις" στο έργο του Γκρέκο

Αριάδνη, τχ. 7, 1994, σελ. 109-149.


H βιβλιοθήκη και το αρχείο Πρεβελάκη στο Πανεπιστήμιο Κρήτης

Αριάδνη, τχ. 7, 1994, σελ. 255-262.


O Άγιος Πέτρος του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου

Στον κατάλογο της έκθεσης του πίνακα στην Εθνική Πινακοθήκη, Αθήνα, 1994


Tο πρόβλημα της "Aυλικής Tέχνης" και η ζωγραφική στην Emilia κατά τον 16ο αιώνα

Μνήμων, τχ. 17, 1995, σελ. 9-35.


Une vision mystique du Greco : Barrès et le secret de Tolède

Στο El Greco of Crete - Πρακτικά του Διεθνούς Συνεδρίου, Ηράκλειο, 1995, σελ. 587-611.


Ο Γκρέκο στην Ιταλία

Δοκίμιο στον κατάλογο της έκθεσης Ο Γκρέκο στην Ιταλία και η Ιταλική Τέχνη, Αθήνα, 1995, σελ. 57-72.


Ο Γκρέκο στην Ιταλία και η Ιταλική Τέχνη, Λήμματα για τον κατάλογο της έκθεσης

Η Ανάσταση του Χριστού του Πάολο Βερονέζε, Η Προσκύνηση των ποιμένων, Ο Άγιος Φραγκίσκος δέχεται τα στίγματα, Ο Χριστός στο σπίτι της Μάρθας και της Μαρίας, Παιδί που ανάβει ένα κερί, Προσωπογραφία αγνώστου ανδρός του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου, όπ.π., σελ. 228-235, 288-293, 334-341, 348-353, 354-359 και 368-373.


Επιμελητής του 16σέλιδου αφιερώματος στην παραπάνω έκθεση από την εφημερίδαΤΟ ΒΗΜΑ (3.12.1995).


Φαντασία και ζωγραφική αλήθεια: μια προσωπογραφία

Στο πρόγραμμα της παράστασης του Μισάνθρωπου του Μολιέρου από τη Νέα Σκηνή του Λευτέρη Βογιατζή, Αθήνα, 1996, σελ. 170-171. [Βλ. επίσης Nοήματα της EικόναςXII, σελ. 3-5].


Ο Βαζάρι στο ελληνικά

Art Magazine, τχ. 1, Σεπτέμβριος-Οκτώβριος 1996, σελ. 64-69.


Estado actual de los estudios sobre El Greco

Στον κατάλογο της έκθεσης El Greco - La seva revaloraciό pel Modernisme Català / El Greco - su revalorizaciόn por el Modernismo Catalan, Barcelona, Museu Nacional d’Art de Catalunya, 20.12.1996-2.3.1997, σελ. 16-23 (έκδοση σε δύο τόμους στα καστιγιάνικα και τα καταλανικά, ίδια σελιδαρίθμηση).


El deseo erótico en la obra de Goya

VIII Jornadas de arte : La mujer en el arte español, Departamento de Historia del Arte "Diego Velázquez" - Centro de Estudios Historicós, Μαδρίτη, Alpuerto, 1997, σελ. 297-307. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 151-191].


Fluxus

Art Magazine, τχ. 4, Ιούνιος-Αύγουστος 1997, σελ. 50-54.


Δ. Κοκκινίδης: "Των δε κακών μνήμη…1967-1997"

Ο Πολίτης, 16 Μαΐου 1997, σελ. 42-44.


Εισαγωγή

Στο πρώτο τεύχος της έκδοσης των Βίων του Βαζάρι στα ελληνικά, μετάφραση Κώστα Βαλάκα, Νίκου Σκουτέλη και Νίκου Χατζηνικολάου. Αθήνα, Πατάκης, 1997, σελ. V-XXX.


Υποδοχή και προβολή αισθητικών αξιών και καλλιτεχνικών τάσεων από την Επιθεώρηση Τέχνης

Επιθεώρηση Τέχνης – μία κρίσιμη δωδεκαετία, Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα, 1997, σελ. 177-198.


«Μία κωμωδία υπερβολικά σοβαρή» : σκέψεις για τον Μισάνθρωπο του Μολιέρου

Ο Πολίτης, τχ. 35, 25 Απριλίου 1997, σελ. 38-41, με το ψευδώνυμο Πέτρος Αντωνίου. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 7-21].


Οι διαμάχες για τον Αλέξανδρο και η εξύμνησή του από τις εικαστικές τέχνες

Ο Μέγας Αλέξανδρος στην Ευρωπαϊκή Τέχνη, Θεσσαλονίκη, 1997, σελ. 25-42 και τα λήμματα για 40 εκθέματα (μετάφραση στα αγγλικά σε ξεχωριστό τόμο).


Πρόλογος στην ελληνική έκδοση

Φρέντερικ Άνταλ, Μελέτες Ιστορίας της Τέχνης, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 1999, σελ. V-XIII.


Εθνικιστικές διεκδικήσεις του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου

Στον κατάλογο της έκθεσης Ελ Γκρέκο, Ταυτότητα και Μεταμόρφωση, Αθήνα, 1999, σελ. 61-87 και τα λήμματα για τους πίνακες: αρ. 8 (Ο Άγιος Φραγκίσκος δέχεται τα στίγματα, Μπέργκαμο), αρ. 9 (Ο Άγιος Φραγκίσκος δέχεται τα στίγματα, Νεάπολη), αρ. 11 (Η προσκύνηση των ποιμένων, Φρεντερικσσούντ), αρ. 13 (’Αποψη του όρους και της Μονής Σινά, Ηράκλειο), αρ. 15 (Παιδί που ανάβει ένα κερί, Νεάπολη), αρ. 16 (Παιδί που ανάβει ένα κερί, συλλογή Πέησον ), αρ. 21 (Το Άγιο Μανδήλιο, Μαδρίτη), αρ. 22 (Το Άγιο Μανδήλιο, Νέα Υόρκη), αρ. 50 (Το Άγιο Μανδήλιο, Μαδρίτη), αρ. 80 (Ο Άγιος Πέτρος, Αθήνα). Τα κείμενα δημοσιεύτηκαν στους καταλόγους της ίδιας έκθεσης στα αγγλικά, στα ιταλικά και στα ισπανικά, Μιλάνο, SKIRA, 1999.


El Greco : La Santa Faz

Δημοσιεύτηκε στον κατάλογο της έκθεσης Κλασικοί της Μοντέρνας Τέχνης, Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή, Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Άνδρος, Umberto Allemandi,1999, σελ. 26-33. Ίδια σελιδοποίηση για την αγγλική έκδοση του καταλόγου.


Πρόλογος

Νικόλαος Μ. Παναγιωτάκης, Τα νεανικά χρόνια του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 1999, σελ. VII-XIV.


Goya and Greek Mythology

Grecia en España – España en Grecia, Μαδρίτη, Ediciones Clásicas, 1999, σελ. 173-194. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 127-149].


El Greco’s Italian Period and Ellis K. Waterhouse

El Greco in Italy and Italian Art, Πρακτικά του διεθνούς συμποσίου που οργανώθηκε το 1995 από το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών και το Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο, Πανεπιστήμιο Κρήτης, 1999, σελ. 71-103.


"Θεόφιλος", "Μπουζιάνης", "Τσαρούχης". "Χατζηκυριάκος-Γκίκας"

Πρόσωπα του 20ού αιώνα – Έλληνες που σημάδεψαν τον 20ό αιώνα, επιμ. Β. Παναγιωτόπουλος, Tα NEA – Λιβάνης, Αθήνα 2000, σελ. 169-174, 319-324, 517-522, 557-562.


Σκέψεις για την "Κρητική Αναγέννηση"

Ενθύμησις Νικολάου Παναγιωτάκη, ΠΕΚ, Ηράκλειο, 2000, σελ. 777-812.


Εισαγωγή

Στέλιος Αναστασιάδης, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 2000 (γαλλικά-ελληνικά), σελ. 11-51.


De la Crète à Rome par Venise

Dossier de l’art, Greco, le premier moderniste, τχ. 72, Ιανουάριος 2001, σελ. 14-32.


Εισαγωγή στην ελληνική έκδοση

Φερνάντο Μαρίας, Ο Γκρέκο και η τέχνη της εποχής του, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 2001, σελ. VII-XXXXIV.


Zwishen postbyzantinischem Griechentum und westlicher Modernität

Στον κατάλογο της έκθεσης Γκρέκο στο Kunsthistorisches Museum, Βιέννη, 2001, σελ. 59-67 (αγγλική μετάφραση σε ξεχωριστή έκδοση : "Between Post-byzantine Hellenism and Western Modernity", σελ. 33-37).


Η Αναγέννηση: ένα παρεξηγημένο φαινόμενο

Ιστορικά, 3 Μαΐου 2001, σελ. 6-11.


Η Αναγέννηση στις εικαστικές τέχνες

Ιστορικά, 3 Μαΐου 2001, σελ. 22-32.


Les idéologies conservatrices face à l’oeuvre de Goya

Propaganda e Poder, Λισαβώνα, Ediçoes Colibri, 2001, σελ. 383-419. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 193-241].


Εισαγωγή

John Berger, Ένας ζωγράφος του καιρού μας, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 2002, σελ. 1-8.


Μαρξιστική ιστορία της τέχνης – μια απόπειρα απολογισμού

Ο Πολίτης, τχ. 103, Σεπτέμβριος 2002, σελ. 18-25.


Μια μετάφραση του Βολταίρου στα ελληνικά

Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας – 30 χρόνια, Αθήνα, 2002, σελ. 124-141. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 23-37].


Le Greco défenseur de l'art byzantin

Στο Lezioni di Metodo - Studi in onore di Lionello Puppi, Terra Ferma, Βιτσέντζα, 2002, σελ. 381-391.


Η "υλιστική διαλεκτική" (1963) και η έννοια της ιστορίας στον Αλτουσέρ σαράντα χρόνια αργότερα

Ο Πολίτης, τχ. 117, Δεκέμβριος 2003, σελ. 21-27.


La Crucifixiόn del Museo del Prado

El Greco, Fundación Amigos del Museo del Prado, Βαρκελώνη, Galaxia Gutenberg, 2003, σελ. 307-334.


Διαβάζοντας Τα Πάθη του νεαρού Βέρθερου

Μίλτος Γαρίδης (1926-1996), Τιμητικός τόμος, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, 2003, τόμος II, σελ. 859-901. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 39-87].


Εισαγωγική ομιλία

Η Iστορία της Τέχνης στην Ελλάδα, Α' Συνέδριο Ιστορίας της Τέχνης, επιμέλεια Ε. Ματθιόπουλος και Ν. Χατζηνικολάου, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 2003, σελ. 1-14.


Ο Φίλιππος Ηλιού επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου Κρήτης

Σύγχρονα Θέματα, Απρίλιος 2004, σελ. 23-27.


Διαμορφώνοντας την πολιτιστική παράδοση: ιστορικές τάσεις και ιδεολογίες

Ιστοριογραφία της νεότερης και σύγχρονης Ελλάδας, 1833-2002, επιμέλεια Π. Κιτρομηλίδης και Τ. Σκλαβενίτης, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών - Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, Αθήνα, 2004, τόμος I, σελ. 371-394.


Φίλιππος Ηλιού, Κ.Θ. Δημαράς: Ανόμοιοι

Τα Ιστορικά, Δεκέμβριος 2004, σελ. 379-395.


Διεπιστημονικότητα χωρίς επιστήμες

Τα Ιστορικά, Ιούνιος 2005, σελ. 217-227.


Kunstnerens oje J.F. Willumsens analyser af El Greco

J. F. Willumsen pa sporet af Εl Greco, Frederikssund, J.F. Willumsens Museum, 2005, σελ. 132-143.


Interdisciplinarity without Disciplines

Journal - Universities Art Association of Canada / Association d’art des Universités du Canada, Φθινόπωρο 2005, σελ. 8-11.


La fortuna en España de los estudios foraneos sobre el Greco

Miguel Cabanas Bravo (επιμ.), El arte foraneo en Espana – Presencia e influencia, Departamento de Historia del Arte, Consejo Superior de Investigaciones Cientificas, Μαδρίτη, 2005, σελ. 595-612.


El Greco at the End of the 20th Century: Impressions from Reading the Exhibition Catalogue El Greco – Identity and Transformation

N. Hadjinicolaou (επιμ.), El Greco – the First Twenty Years in Spain, Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών/ΙΤΕ – Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο, 2005, σελ. 279-312.


Η τεχνοκριτική στην Ελλάδα σήμερα

Χρύσανθος Χρήστου – Αφιέρωμα Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη, 2006, σελ. 101-112.


Historia del arte marxista: un informe no definitivo

Quintana, τχ. 5, 2006, σελ. 85-98 (ισπανικά και αγγλικά).


Χρήστος Φουκαράς "Ο κόσμος των προγόνων"

Στον δίγλωσσο (ελληνικά-αγγλικά) κατάλογο της έκθεσης Ο κόσμος των προγόνων, Λευκωσία, 2007.


Σκέψεις για το εργαστήριο του Γκρέκο

Ο Γκρέκο και το εργαστήριό του (επιμ. Ν. Χατζηνικολάου), Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, Αθήνα 2007, σελ. 17-39.


Ένας λόγιος μάστορας

Ο Γκρέκο και το εργαστήριό του (επιμ. Ν. Χατζηνικολάου), SEACEX - Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, Αθήνα 2007, σελ. 151-173.


Προσβάσεις στον νεοελληνικό Διαφωτισμό : Δημαράς – Κονδύλης – Ηλιού

Κοινωνικοί αγώνες και Διαφωτισμός (επιμ. Χρήστος Λούκος), Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις, Κρήτης, 2007, σελ. 135-154.


The Iraklion Baptism of Christ

Ν. Hadjinicolaou (ed.), El Greco’s Studio, Iraklion, Crete University Press, 2007, σελ. 243-270.


Sobre el vandalismo

Στις αμμουδιές του Ομήρου, Homenaje a la profesora Olga Omatos, Πανεπιστήμιο της Xώρας των Βάσκων, 2007, σελ. 337-351.


Ο δικός μας Μάης του ̍68

Αρχειοτάξιο, τχ. 10, Ιούνιος 2008, σελ. 92-100.


Το θεσμικό πλαίσιο και η κοινωνική θέση του καλλιτέχνη : η περίπτωση του Γκίκα

Στο Προσεγγίσεις της καλλιτεχνικής δημιουργίας από την Αναγέννηση έως τις μέρες μας, Β΄ Συνέδριο Ιστορίας της Τέχνης, Αθήνα, Εκδόσεις Νεφέλη, 2008, σελ. 23-65.


La defensa del arte bizantino por el Greco : notas sobre una paradoja

Archivo español del arte, τχ. 323, Ιούλιος-Σεπτέμβριος 2008, σελ. 217-232.


Greco

Allgemeines Künstlerlexikon. Die bildenden Künstler aller Zeiten und Völker, τόμος 61, Μόναχο-Λειψία, K.G. Saur, 2009, σελ. 175-188.


Preface

Nikolaos M. Panagiotakes, El Greco – the Cretan Years, Centre for Hellenic Studies, King’s College London, 2009, σελ. X-XIV.


Interdisciplinariedad sin disciplinas

Cuadernos de arte de la Universidad de Granada, τχ. 40, 2009, σελ. 13-21.


Early and Late El Greco

Anastasia Drandaki (επιμ.), The Origins of El Greco – Icon Painting in Venetian Crete, Νέα Υόρκη, The Alexander S. Onassis Public Benefit Foundation, 2009, σελ. 29-37.


Ο γαλλικός υπερρεαλισμός υπήρξε ανάπηρος ; Σκέψεις για τον ελληνικό υπερρεαλισμό

Στο Η τέχνη του 20ού αιώνα, Γ’ Συνεδρίο Ιστορίας της Τέχνης, Θεσσαλονίκη, 2009, σελ. 629-651.


"Σύγκρισις" Ελλήνων και Ρωμαίων, "πρότυπα αρετής" και εθνική συνείδηση στην Ιταλία

Παραχορήγημα – Studies on Ancient Theatre in Honour of Professor Gregory M. Sifakis, Σταύρος Τσιτσιρίδης (επιμ.), Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2010, σελ. 649-675.


Ήρωες του αγώνα για την ανεξαρτησία και η ζωγραφική τους εξύμνηση στο Μεξικό κατά τον 20ό αιώνα

200 χρόνια από τα επαναστατικά κινήματα για την ανεξαρτησία της Λατινικής Αμερικής (επιμ. Μαρία Δαμηλάκου και Χρήστος Λούκος), Αθήνα, Μνήμων, 2011, σελ. 133-158.


Uso e abuso del Cavaliere con la mano al petto

Arte e Storia – Studi per Maria Calì, Νεάπολι, Paparo Edizioni, 2011, σελ. 134-137.


Σκέψεις σχετικά με τις ελληνογαλλικές σχέσεις στο χώρο των εικαστικών τεχνών κατά τον 19ο αιώνα

Τα Ιστορικά, τχ. 55, Δεκέμβριος 2011, σελ. 393-418.


Σκέψεις σχετικά με τις ελληνο-γαλλικές σχέσεις στο χώρο των εικαστικών τεχνών κατά τον 19ο αιώνα

Ευάγγελος Χρυσός – Christophe Farnaud (επιμ.), Ελλάδα και Γαλλία τον 19ο αιώνα/La France et la Grèce au XIXème siècle, Αθήνα, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία, 2012, σελ. 333 - 351.


Χρήσεις και καταχρήσεις του Ιππότη με το χέρι στο στήθος

Ιστορία της Τέχνης, τχ. 1, χειμώνας 2013, σελ. 134-138.


Eine Welt der Objekte als Herausforderung an die Menschheit

Στο The Challenge of the Object / Die Herausforderung des Objekts, 33ο Διεθνές Συνέδριο Ιστορίας της Τέχνης, Νυρεμβέργη, 2013, τόμος Ι, σελ. 67-69.


El Greco en la Gran Pantalla

Μετάφραση αποσπασμάτων στα ισπανικά του βιβλίου Ο Γκρέκο στη μεγάλη οθόνη, στο Adolfo de Mingo Lorente και Palma Martínez Burgos, Τολέδο, Εκδόσεις CELYA, 2013, σελ. 250-265.


Αποσιώπηση, αυτολογοκρισία και συσχετισμοί δυνάμεων. Αντιδράσεις στη μελέτη του Νίκου Καλαμάρη για τον Καβάφη

Νεοελληνική λογοτεχνία και κριτική από τον Διαφωτισμό έως σήμερα – Μνήμη Παναγιώτη Μουλλά, Συνέδριο ΑΠΘ, Αθήνα, Εκδόσεις Σοκόλη, 2014, σελ. 314-324.


Les Beaux-Arts au XIXème siècle – les rapports franco-helléniques

Du maniérisme à l’art post-moderne – à la mémoire de Laura Malvano-Becchelloni, Παρίσι, L’Harmattan, 2014, σελ. 73-96.


"De hecho, es un profeta de la modernidad"

El Griego de Toledo, Fundación El Greco 2014, Τολέδο, 2014, σελ. 89-113.


"He is, Indeed, a Prophet of the Moderns"

El Greco of Toledo, Fundación El Greco 2014, Τολέδο, 2014, σελ. 89-113.


Un pintor forastero en la ciudad

Στο διεθνές συνέδριο El Greco, Simposio Internacional, ηλεκτρονική έκδοση, Fundación El Greco 2014 – Museo Thyssen Bornemisza, 2014, σελ. 113-123.


(με τον Γιάννη Χατζηνικολάου), Form als Ausdruck von Geschmack

Frederick Antal, Klassizismus, Romantik, Realismus, Ζυρίχη, Diaphanes, 2014, σελ. 191-229.


Kunstrezeption und Politik. Der Fall Dominico Greco

Beat Wismer – Michael Scholz-Hänsel (επιμ.), El Greco und der Streit um die Moderne, Βερολίνο, De Gruyter, 2015, σελ. 9-24.


Εκδοχές του Ρομαντισμού

Λόγος και Χρόνος στη Νεοελληνική Γραμματεία (18ος-19ος αιώνας), Αφιέρωμα στον Αλέξη Πολίτη, Ηράκλειο, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2015, σελ. 431-445.


Ένα ζωγραφικό έργο και ένα κείμενο : Οι Σαβίνες του Jacques-Louis David (1799)

Ερευνητικά ζητήματα στην ιστορία της τέχνης από τον ύστερο Μεσαίωνα μέχρι τις μέρες μας, Αθήνα, Εκδόσεις Ασίνη, 2016, σελ. 131-140.


Ένας σημαντικός ζωγράφος στο περιθώριο

Στο Ν. Χατζηνικολάου (επιμ.), Βάλιας Σεμερτζίδης - η συλλογή του «Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη», Πειραιάς, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, 2016, σελ. 16-29.


Hanna Levy Deinhard in Paris

Στο Irene Below-Burcu Dogramaci (ed.), Kunst und Gesellschaft zwischen den Kulturen – Die Kunsthistorikerin Hanna Levy Deinhard im Exil und ihre Aktualität heute, Edition Text und Kritik, Μόναχο, 2016, σελ. 69-89.


Ένα ζωγραφικό έργο και ένα κείμενο : οι Σαβίνες του Ζακ Λουί Νταβίντ (1799)

Στο Α. Σαραφιανός / Π. Ιωάννου (επιμ.), Ερευνητικά ζητήματα στην ιστορία της τέχνης από τον ύστερο Μεσαίωνα μέχρι τις μέρες μας, Αθήνα, Εκδόσεις Ασίνι, 2016, σελ. 131-140.


Un pintor singular

In El Greco en su IV centenario : patrimonio hispánico y diálogo intercultural, Πρακτικά του 20ού Συνεδρίου των Ισπανών Ιστορικών της Τέχνης, Οκτώβριος, 2014, Ediciones de la Universidad Castilla-La Mancha, Τολέδο, 2016, σελ. 19-30.


Έλληνες κριτικοί και ιστορικοί της τέχνης στο Παρίσι, 1945-1975 : μια προσωπική μαρτυρία

Στο Ιστορία της Τέχνης, τχ. 5, καλοκαίρι, 2016, σελ. 117-129.


Μία διαφορετική ματιά στην ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου

Στο περιοδικό ΤΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ, τχ. 65, Άπρίλιος 2017, σελ. 37-43.


Ο πρώτος σταθμός στη ρήξη με την παράδοση

Στο περιοδικό ΤΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ, τχ. 65, Απρίλιος 2017, σελ. 154-159.


9 Μαΐου 1977

Σχολή Καλών Τεχνών, Περπινιάν: "A quoi sert l’histoire de l’art à un artiste d’aujourd’hui?"


2 Μαρτίου 1978

Πανεπιστήμιο της Οτάουα, Οτάουα: "L’exigence de réalisme au Salon de 1831".


6 Μαρτίου 1978

Πανεπιστήμιο του Μοντρεάλ, Μοντρεάλ: "L’exigence de réalisme au Salon de 1831".


8 Μαρτίου 1978

Πανεπιστήμιο του Κεμπέκ στο Μοντρεάλ, Μοντρεάλ: "La situation actuelle de l’histoire de l’art : crise et impasses d’une discipline".


9 Μαρτίου 1978

Πανεπιστήμιο Κονκόρντια, Μοντρεάλ: "The demand for realism at the Salon of 1831".


12 Μαρτίου 1978

Μουσείο Καλών Τεχνών, Μοντρεάλ: "Sur l'idéologie de l'avant-gardisme".


27 Οκτωβρίου 1978

Πανεπιστήμιο του Γκρόνινγκεν, Ολλανδία: "The demand for Realism at the Salon of 1831".


28 Οκτωβρίου 1978

Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ, Ολλανδία: "The demand for Realism at the Salon of 1831".


27 Μαρτίου 1979

Instituto de Investigaciones Estéticas του Εθνικού Αυτόνομου Πανεπιστημίου του Μεξικού (UΝΑΜ), Πόλη του Μεξικού: "The demand for Realism at the Salon of 1831".


28 Μαρτίου 1979

Instituto de Investigaciones Estéticas του UNAM, Πόλη του Μεξικού: "Delacroix's Liberty leading the people and its first public".


29 Μαρτίου 1979

Instituto de Investigaciones Estéticas του UNAM, Πόλη του Μεξικού: "On the Ideology of Avant-gardism".


20 Απριλίου 1979

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Λος Άντζελες: "Delacroix's Liberty leading the people and its first public".


16 Μαΐου 1979

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Σάντα Μπάρμπαρα: "Delacroix's Liberty leading the people and its first public".


23 Μαΐου 1979

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Λος Άντζελες: "Uses and Abuses of Iconography".


16 Νοεμβρίου 1979

Σεμινάριο Μελέτης Ιστορίας της Τέχνης, Εθνικό Ινστιτούτο Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πόλη του Μεξικού: "Problemas de una historia del arte marxista".


8 Ιουνίου 1980

Σεμινάριο Μελέτης Ιστορίας της Τέχνης, Εθνικό Ινστιτούτο Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πόλη του Μεξικού: "Uses and Abuses of Iconography".


22 Μαΐου 1981

Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης, Πόλη του Μεξικού: "Picasso: Guernica".


20 και 27 Μαίου / 10, 17 και 24 Ιουνίου 1981

Centro de Investigación y Experimentación Plástica (CIEP), Πόλη του Μεξικού: "Problemas metodológicos de Historia del arte y lucha de clases".


16 Ιουνίου 1981

Εθνική Σχολή Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πόλη του Μεξικού: "En qué consistiría una historia del arte marxista?"


25 Ιουνίου 1981

Εθνική Σχολή Ζωγραφικής και Γλυπτικής "La Esmeralda", Πόλη του Μεξικού: "Resistencia y acaparamientos de la producción artística".


23 Μαρτίου 1982

Centro de Investigación y Experimentación Plastica (CIEP), Πόλη του Μεξικού: "La recepción del muralismo mexicano en Alemania, 1922-1982".


30 Μαρτίου 1982

Universidad del Estado de Mexico, Τολούκα: "La recepción del muralismo mexicano en Alemania, 1922-1982".


5 Απριλίου 1982

Πολυτεχνική Σχολή Α.Π.Θ.: "Η Ελευθερία οδηγεί τον λαό του Ντελακρουά και το πρώτο της κοινό".


22 Ιουνίου 1982

Universität Marburg, Μάρμπουργκ: "Zur Ideologie des Avantgardismus".


28 Οκτωβρίου 1982

Universität Hamburg, Αμβούργο: "Kunstzentren und periphere Kunst". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 387-414].


29 Νοεμβρίου 1982

University of East Anglia, Νόργουιτς: "Artistic Centres and Peripheral Art".


11 και 13 Ιανουαρίου 1983

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα: "Η θεωρία της πρόσληψης των έργων τέχνης και η σημασία της για την ιστορία της τέχνης".


17 Ιανουαρίου 1983

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα: "Σχετικά με την ιδεολογία της πρωτοπορείας".


19 Ιανουαρίου 1983

Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα: "Προβλήματα της γεωγραφίας της τέχνης".


23 Μαρτίου 1983

Architectural Association School of Architecture, Λονδίνο: "The theory of reception and its importance for the history of art".


7, 14, 21 Μαρτίου / 4, 11, 25 Απριλίου / 2, 9, 16, 23 Μαΐου 1983

Κύκλος δέκα διαλέξεων στο Πανεπιστήμιο του Paris VIII: "La théorie de la réception et ses applications en histoire de l'art".


11 Ιουνίου 1984

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας Λος Άντζελες (UCLA): "Bernini's Santa Teresa: A Study in Ambiguity". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 137-184].


22 και 26 Νοεμβρίου 1984

Universidad Iberoamericana, Πόλη του Μεξικού: "Critical Reflexions on the Social History of Art".


27 Νοεμβρίου 1984

Instituto de Investigaciones Estéticas, UNΑΜ, Πόλη του Μεξικού: "Bernini's Santa Teresa: A Study in Ambiguity".


3 Δεκεμβρίου 1984

University of British Columbia, Vancouver: "Bernini's Santa Teresa: A Study in Ambiguity".


7 Δεκεμβρίου 1984

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας Λος Άντζελες (UCLA): "The Social History of Art: the advantages of being equivocal".


25 Φεβρουαρίου 1986

Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα: "Μεταμορφώσεις του Γκρέκο ανάμεσα στο 1838 και στο 1912". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 19-35].


4 Μάρτιος 1986

Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα: "Η ελληνόγλωσση βιβλιογραφία για τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο: μια ερμηνεία".


21 Απριλίου 1986

Εμπορικό Επιμελητήριο Ηρακλείου: "Δρόμοι της σύγχρονης τέχνης: τέσσερα έργα του 1920 (Lissitzky - Grosz - Picasso - Orozco)". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 309-343].


6 Απριλίου 1987

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Λος Άντζελες (UCLA): "Transformations of El Greco between 1838 and 1912".


20 Απριλίου 1987

Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης - Πόλη του Μεξικού: "Transformaciones del Greco 1838-1912".


20-22 Απριλίου 1987

Universidad Iberoamericana, Πόλη του Μεξικού: "Cuatro Pinturas de 1920", κύκλος τριών ομιλιών.


15 Δεκεμβρίου 1987

Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα: "Ο Πικιώνης, η τέχνη και το ‘πνεύμα της εποχής’". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 345-384].


3-29 Απριλίου 1988

Τμήμα Ιστορίας της Τέχνης, State University of New York at Binghamton: "Aspects of Bernini and Rembrandt", κύκλος οκτώ ομιλιών.


23 Μαΐου 1988

Πολυτεχνείο του Μιλάνου, Τμήμα Αρχιτεκτονικής: "Arte e realtà: le concezioni dell' Ottobre sovietico viste con gli occhi della Rivoluzione Francese". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 209-239].


26 Ιουνίου 1989

Πανεπιστήμιο του Μονάχου: "Metamorphosen El Grecos im zeitgenössischen Kunsturteil".


8 Απριλίου – 6 Μαΐου 1989

Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας Λος Άντζελες (UCLA): "Art of the French Revolution", κύκλος οκτώ διαλέξεων ως επίσημος προσκεκλημένος για τον εορτασμό των 200 χρόνων από την έναρξη της Γαλλικής Επανάστασης.


27 Μαΐου 1989

Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο: "Η τέχνη της Γαλλικής Επανάστασης από τη σκοπιά της Οκτωβριανής Επανάστασης".


13 Νοεμβρίου 1990

The Courtauld Institute of Art - Frank Davis Memorial Lecture, Λονδίνο: "Inequalities in the Work of El Greco and their Interpretation". [Βλ. επίσης Nοήματα της Eικόνας, σελ. 89-133].


10 Οκτωβρίου 1992

Εταιρεία Ιστορικών Μελετών "Μνήμων", Αθήνα: "Το πρόβλημα της 'Αυλικής τέχνης' και η ζωγραφική στην Εμίλια κατά τον 16ο αιώνα".


14 Μαΐου 1993

Πανεπιστήμιο Κύπρου: "Μοντέρνες τάσεις στη Γαλλική ζωγραφική του 19ου αιώνα".


28 Ιανουαρίου 1994

Πανεπιστήμιο Κύπρου: "Ιαπωνισμός και Βυζαντινισμός: σκέψεις για το έργο του Γκρέκο".


6 Απριλίου 1994

Harvard University, Cambridge, Mass.: "Inequalities in the Work of El Greco and their Interpretation".


8 Απριλίου 1994

Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης (ΝYU): "Twentieth Century Painting in Greece: Autonomy and Dependencies".


Ιούνιος-Ιούλιος 1994

Πανεπιστήμιο του Μπουένος Άιρες, Ινστιτούτο Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης Julio E. Payró - κύκλος 9 διαλέξεων με θέμα: "Desigualdades en la obra de El Greco y su interpretación".


Ιούνιος-Ιούλιος 1994

Πανεπιστήμιο του Μπουένος Άιρες, Ινστιτούτο Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης Julio E. Payró: κύκλος 9 διαλέξεων με θέμα: "Michael Baxandall's Patterns of Intention - on the Historical Explanation of Pictures: un análisis crítico".


24 Ιουνίου, 1 και 8 Ιουλίου 1994

Εθνικό Μουσείο Καλών Τεχνών, Μπουένος Άιρες - κύκλος τριών διαλέξεων με θέμα: "El bizantinismo de Εl Greco reconsiderado".


12 Ιουλίου 1994

Federación de Asociaciones de Amigos de Museos de Argentina: "El problema del 'arte cortesano' y la pintura en Emilia en el siglo XVI".


8 Ιουλίου 1994

Cabildo, Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου του Μοντεβιδέο, Ουραγουάη: "Historia del arte y lucha de clases: una lectura veinte años despues". Βλέπε επίσης: "Contra el terrorismo de la novedad", συνέντευξη με τη Laura Malosetti για το εβδομαδιαίο περιοδικό Brecha (Μοντεβιδέο, Ουραγουάη, 9 Σεπτεμβρίου 1994).


24 Σεπτεμβρίου 1994

Πανεπιστήμιο Κύπρου, Οργανωτής του Συμποσίου με θέμα την Ισπανική Ζωγραφική σε συνεργασία με το Δημοτικό Κέντρο Τεχνών Λευκωσίας και το Ισπανικό Προξενείο. Τίτλος ανακοίνωσης: "Pablo Picasso: an Assessment".


28 Νοεμβρίου 1994

University of Washington, Seattle: "The Politics of Nationalism and Εl Greco in the 19th and 20th Centuries".


2 Δεκεμβρίου 1994

University of British Columbia, Vancouver: "The Politics of Nationalism and Εl Greco in the 19th and 20th Centuries".


23 Ιανουαρίου 1995

Universidad Complutense, Μαδρίτη: "La politica del nacionalismo y el Greco en los siglos XIX y XX".


24 Ιανουαρίου 1995

Fundación Universitaria Española, Seminario de arte e iconografía "Marqués de Lozoya", Μαδρίτη: "La recepción del Greco en Grecia".


25 Ιανουαρίου 1995

Fundación Universitaria Española, Seminario de arte e iconografía "Marqués de Lozoya", Μαδρίτη: "Sobre los recuerdos bizantinos del Greco".


1 Φεβρουαρίου 1995

Universidad de Granada, Departamento de Historia del Arte y Música: "La politica del nacionalismo y el Greco en los siglos XIX y XX".


2 Φεβρουαρίου 1995

Universidad de Granada, Departamento de Historia del Arte y Música: "El problema del 'arte cortesano' y la pintura en Emilia en el siglo XVI".


8 Φεβρουαρίου 1995

Residencia de Estudiantes, συμμετοχή στον κύκλο Una Revisión del Siglo XX, Μαδρίτη, με την ανακοίνωση: "Reflexiones sobre arte y nacionalismo".


6 Οκτωβρίου 1995

"A Visual Satire of the Cult of Antiquity", προσκεκλημένος ομιλητής στο Basic Approaches to Restore Neuronal Function: the 2nd Meeting of a European Community Project, Κολυμπάρι, Κρήτη.


12 Ιανουαρίου 1996

"Οι Σφαγές της Χίου και ο Ευγένιος Ντελακρουά", Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Χίος.


22 Μαΐου 1996

"Πολιτική και εικαστικές τέχνες", Λαϊκό Πανεπιστήμιο, Λευκωσία, Κύπρος.


3 Νοεμβρίου 1996

"Επικλήσεις συγγένειας με βλέψεις επί της κληρονομίας". Προσκλεκλημένος ομιλητής στο Συμπόσιο Τα όρια της αρχαίας κληρονομιάς, Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο.


28 Νοεμβρίου 1996

"El proceso de rehabilitacion del Greco a lo largo del siglo XIX", Colegio Oficial de Doctores y Licenciados en Filosofia y Letras y en Ciencias, Universidad Complutense, Μαδρίτη.


10 Φεβρουαρίου 1997

"La femme comme objet du désir dans l’oeuvre de Goya", Institut des Hautes Etudes de Belgique, Βρυξέλλες. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 151-191].


8 Απριλίου 1997

"Fluxus - Beuys - Fluxismus", Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, ομιλία στα εγκαίνια της ομώνυμης έκθεσης που οργανώθηκε από το Ινστιτούτο Γκαίτε της Θεσσαλονίκης και τον "Οργανισμό Θεσσαλονίκη Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης".


8 Νοεμβρίου 1997

"Alejandro Magno en el arte europeo", Μαδρίτη, Μουσείο του Πράδο.


9 Μαρτίου 1998

Événement et Histoire: Les révolutions de 1848. L’Europe des images, συμμετοχή στη συζήτηση στρογγυλής τράπεζας με τους Maurice Agulhon, Ségolène Le Men, Rosanna Maggio Serra και Laura Malvano στο Ιταλικό Πολιτιστικό Ινστιτούτο, Παρίσι.


10 Μαρτίου 1998

"Art et politique: une rencontre difficile", ομιλία στο Université Paris-VIII, Παρίσι.


20-29 Ιουνίου 1998

"El Greco und die spanische Malerei", σειρά ομιλιών στο Johann Wolfgang Goethe Universität, Φρανκφούρτη.


13-14 Ιουλίου 1998

"La llegada del pintor a Toledo: formación, mentalidad, exito", σειρά ομιλιών στο Πανεπιστήμιο της Castilla-la Mancha, Τολέδο.


16 Ιουνίου 1999

"A propos du byzantinisme du Greco", ομιλία στο πλαίσιο της έκθεσης El Greco: Identità e Trasformazione. Creta. Italia. Spagna, Palazzo delle Esposizioni, Ρώμη.


24 Νοεμβρίου 1999

"Οι συνθήκες παραγωγής και οι ερμηνείες της Γκερνίκα του Πικάσσο", ομιλία στο πλαίσιο της έκθεσης Pablo Picasso - Studies for Guernika, έργα από τη Συλλογή του Κέντρου Reina Sofia, Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, Αθήνα.


9 Φεβρουαρίου 2000

"Οι συνθήκες παραγωγής και οι ερμηνείες της Γκερνίκα του Πικάσσο", ομιλία στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα.


12 Μαΐου 2000

"Goya as an art historical object of dispute", ομιλία στο University of Washington, Seattle.


22 Μαΐου 2000

"El Greco’s Byzantinism", ομιλία στο Πανεπιστήμιο του Τόκιο.


24 Μαΐου 2000

"El Greco’s Isolation in Spain", ομιλία στο Πανεπιστήμιο του Κυότο.


6 Ιουνίου 2000

"If you can’t beat them should you join them? Goya facing the rise of reaction in Spain", ομιλία στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Λος Άντζελες (UCLA).


27 Απριλίου 2001

"Διαβάζοντας τον Βέρθερο του Γκαίτε: Λόγος και Εικόνα, Ρομαντισμός και Διαφωτισμός", ομιλία στον Σύλλογο των Φίλων του Πανεπιστημίου Κρήτης, Ηράκλειο. [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 39-87].


14 Μαΐου 2001

"Η Ιστορία της Τέχνης στις αρχές του 21ου αιώνα", ομιλία στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χόρν, Αθήνα.


22 Μαΐου 2001

"Η προτομή του Νίκου Σβορώνου από τον Μέμο Μακρή", ομιλία στη βραδιά αφιερωμένη στη μνήμη του ιστορικού Νίκου Σβορώνου, Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών, Ρέθυμνο.


29 Οκτωβρίου 2001

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", Johns Hopkins University, Βαλτιμόρη.


1 Νοεμβρίου 2001

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", Universidad Virtual del Tecnológico de Monterrey, Μοντερρέι, Μεξικό.


6 Νοεμβρίου 2001

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", City College, Νέα Υόρκη.


7 Νοεμβρίου 2001

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", Institute of Fine Arts, NYU.


14 Νοεμβρίου 2001

"Modern Greek Painting: Artistic Production in a Peripheral Society", Cornell University, Ίθακα, N.Y.


2 Μαρτίου 2002

"Craze for antiquities, anatomical studies and critical thought in the Italian Renaissance", Institute for Bio-Medical Research, University of Ioannina / Foundation for Research and Technology.


19 Mαρτίου 2002

"El Greco - a Greek Artist in Spain", Σίδνεϊ, Powerhouse Museum.


26 Μαρτίου 2002

"El Greco - a Greek Artist in Spain", Melbourne State Library, Village Roadshaw Theatrette, Μελβούρνη.


21 Μαΐου 2002

"'Κέντρο Δομήνικος Θεοτοκόπουλος' – Δραστηριότητες και προοπτικές", Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών / ΙΤΕ, Ρέθυμνο.


5 Νοεμβρίου 2002

"La Crucifixiόn de El Greco en el Prado", Fundaciόn de Amigos del Museo del Prado, Μαδρίτη.


7 Νοεμβρίου 2002

"La Crucifixiόn de El Greco en el Prado", Fundaciόn Pedro Barrié de la Maza, La Coruña.


20 Φεβρουαρίου 2003

"Goya as an object of art historical dispute", University of Arizona, Tucson.


4 Μαρτίου 2004

"El Greco’s Crucifixion at the Prado", University of Washington, Seattle.


9 Μαρτίου 2004

"El Greco’s Defense of Byzantine Art: Remarks on a Paradox", University of Washington, Seattle.


22 Μαρτίου 2004

"El Greco’s Defense of Byzantine Art: Remarks on a Paradox", Getty Research Institute, Los Angeles.


24 Μαρτίου 2004

"Center and Periphery: Greek Painting in the 19th and 20th Centuries", Loyola Marymount University, Los Angeles.


21 Ιανουαρίου 2005

"Greek Painting during the last 150 years", Hellenic Studies, Concordia University, Montreal.


28 Μαΐου 2005

"Αναζητώντας το στίγμα της Ερωφίλης", ετήσια διάλεξη στη Μνήμη του Νίκου Παναγιωτάκη, Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, Ηράκλειο. [Βλ. επίσης Αναζητώντας το στίγμα της «Ερωφίλης»].


7 Μαρτίου 2007

"Marxism and Art History Now", Τμήμα Ιστορίας της Τέχνης, UCLA.


8 Μαρτίου 2007

"El Greco’s Neoplatonism and 'the Eyes of Reason'", UCLA, Center for Medieval and Renaissance Studies, Los Angeles.


26 Νοεμβρίου 2007

"Ο Γκρέκο στη μεγάλη οθόνη", Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, Aθήνα. [Βλ. επίσης Ο Γκρέκο στη μεγάλη οθόνη].


17 Δεκεμβρίου 2007

Σταύρωση του Γκρέκο στο Μουσείο του Πράδο", Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, Aθήνα.


14 Απριλίου 2008

"Οι ελληνικές φοιτητικές οργανώσεις τον Μάη '68", Τμήμα Κοινωνιολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης.


21 Μαΐου 2008

"Μάης 1968", Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, Ηράκλειο.


3 Ιουνίου 2008

"Σύγχρονη τέχνη – καλλιτέχνες – κοινό", Φόρος τιμής στον Γιάννη Χαΐνη, Τεχνόπολις, Αθήνα.


12 Ιουνίου 2008

"Πρόσφατες έρευνες για τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο", Hellenic Society, Λονδίνο.


20 Φεβρουαρίου 2009

"Zum Stand der Greco-Forschung", Αμβούργο.


27 Ιανουαρίου 2010

"Der Betrachter ist im Bild", διάλεξη στην Stiftung Brandenburger Tor, Βερολίνο.


5 Απριλίου 2010

"El Greco’s View and Plan of Toledo: a Reconsideration", Institute of Fine Arts, New York University.


6 Απριλίου 2010

"El Greco’s View and Plan of Toledo: a Reconsideration", Queens College, Νέα Υόρκη.


8 Απριλίου 2010

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", Dumbarton Oaks, Ουάσιγκτον.


13 Απριλίου 2010

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", The Hellenic College, Brookline, MA.


15 Απριλίου 2010

"El Greco’s View and Plan of Toledo: a Reconsideration", Harvard University, Cambridge, Mass.


20 Απριλίου 2010

"Michael Fried’s Absorption and Theatricality: a book and two concepts thirty years later", Northwestern University, Σικάγο


21 Απριλίου 2010

"The State of El Greco Studies at the Beginning of the 21st Century", Northwestern University, Σικάγο.


23 Απριλίου 2010

"The Painter Theophilos (1871-1934): a Popular Artist in 20th Century Greece", University of Illinois at Chicago, Σικάγο.


27 Απριλίου 2010

"Michael Fried’s Absorption and Theatricality: a book and two concepts thirty years later", UCLA.


29 Απριλίου 2010

"El Greco’s View and Plan of Toledo: a Reconsideration", UCLA.


10 Μαΐου 2010

"Michael Fried’s Absorption and Theatricality – Τριάντα χρόνια αργότερα", Τμήμα Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο.


19 Μαΐου 2010

Ομιλία στην εκδήλωση για το "Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης Ρεθύμνου", Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


9 Δεκεμβρίου 2010

"Διδάσκοντας Ιστορία της Ευρωπαϊκής Τέχνης: Αντιστάσεις – Διαπιστώσεις – Προτάσεις", Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.


11 Ιουνίου 2012

"Παναγιώτη Ιωάννου Belisario Corenzio: Η ζωή και το έργο του", Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


10 Οκτωβρίου 2014

"Μία προσωπική μαρτυρία", στο Έλληνες τεχνοκριτικοί και ιστορικοί της τέχνης στο Παρίσι, 1945 - 1974, Γαλλικό Ινστιτούτο – Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


31 Ιανουαρίου 2015

"Ο Μοντερνισμός του Γκρέκο", Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


27 Φεβρουαρίου 2015

"Kunstrezeption und Politik: der Fall Dominico Greco" και "Μία Επέτειος", Ελληνική Κοινότητα Ζυρίχης, Ζυρίχη.


La sociologie de l' art et sa vocation interdisciplinaire

Φεβρουάριος 1974

Διεθνές συνέδριο που οργανώθηκε από το Κέντρο Pierre Francastel/Ecole Pratique des Hautes Etudes, VIe section, Παρίσι, με την ανακοίνωση "L'objet de la discipline de l' histoire de l' art et le temps de l'histoire des arts".


Les réalismes et l'histoire de l'art

Δεκέμβριος 1977

Διεθνές συνέδριο, Université de Besançon, Γαλλία, με την ανακοίνωση "L'exigence de 'realisme' au Salon de 1831".


College Art Association Convention

Ιανουάριος 1978

Νέα Υόρκη, με την ανακοίνωση "Art history and the history of the appreciation of works of art".


Kunstgeschiedenis en Kritiek

Οκτώβριος 1978

Διεθνές συνέδριο, που οργανώθηκε από το Studium Generale του Πανεπιστημίου της Nijmegen, Ολλανδία, με την ευκαιρία της δημοσίευσης της ολλανδικής μετάφρασης του Ιστορία της τέχνης και πάλη των τάξεων.


José Clemente Orozco: Una relectura

Νοέμβριος 1979

Διεθνές συνέδριο, που οργανώθηκε από το Instituto de Investigaciones Estéticas, Εθνικό Αυτόνομο Πανεπιστήμιο του Μεξικού (UNAM) στη Γουαδαλαχάρα, Μεξικό με την ανακοίνωση "On the question of a 'national art'".


Université du Québec à Montréal

Αύγουστος 1980

Διεθνής συνάντηση με θέμα τη διδασκαλία των τεχνών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, που οργανώθηκε από το Πανεπιστήμιο του Κεμπέκ στο Μοντρεάλ, Μοντρεάλ, με την ανακοίνωση "La peinture du XIXème siècle dans les manuels d'histoire de l'art".


Σύγχρονη τέχνη και παράδοση

Μάιος 1981

Συμμετοχή στο συνέδριο που οργανώθηκε από τον «Σύνδεσμο Σύγχρονης Τέχνης», στην Αθήνα, με ανακοίνωση για το θέμα του συνεδρίου.


State and Nation in Pre-capitalist Societies

Ιούνιος 1981

Συνέδριο που οργανώθηκε από το Center of Historical Studies of the Instituto Nacional de Antropologia e Historia (INAH), Πόλη του Μεξικού, με την ανακοίνωση "Arte e Nacionalismo".


Art and National Conscioussness in Latin America

Νοέμβριος 1981

Συμπόσιο που οργανώθηκε από το Art Department του UCLA. Εισαγωγή στο θέμα του συμποσίου.


Association of Art Historians

Μάρτιος 1983

Συνέδριο της Εταιρείας Βρετανών Ιστορικών Τέχνης, Λονδίνο, με την ανακοίνωση "The status of the artist in France during the first half of the 19th century: the debate at the Salon of 1831".


Théories et applications de l'histoire sociale de l'art

Δεκέμβριος 1983

Διεθνές Συνέδριο που οργανώθηκε από το Μουσείο Καλών Τεχνών της Chartres με την ανακοίνωση "L'histoire sociale de l'art: un alibi ?".


Χώρος

Φεβρουάριος 1987

Ανακοίνωση με τίτλο "Ο χώρος στη ζωγραφική: σκέψεις με αφορμή δύο πίνακες του Τισιανού" στο διεπιστημονικό Συνέδριο με θέμα τον Χώρο, που οργανώθηκε από το Τμήμα Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.


Greece on the Road to Democracy

Απρίλιος 1987

Ανακοίνωση με τίτλο "Painting in Greece during the last twenty years", UCLA.


Seventh International Congress on the Enlightenment

Ιούλιος 1987

Ανακοίνωση με τίτλο "Frederick Antal as a Critic of 18th Century Painting" στη Βουδαπέστη.


Culture and the Modern State

Απρίλιος 1988

Συμπόσιο που διοργάνωσε το Τμήμα Art and Art History, State University of New York at Binghamton, με την ανακοίνωση "Art and the State - State Art - Political Art: has anyone gone beyond the French middle class of 1789-1793?".


Projekt Révolution - Révolte – Résistance

Νοέμβριος 1988

Σχολή Καλών Τεχνών, Βρέμη, ανακοίνωση με τίτλο "Die Kunst der französischen Revolution aus der Sicht der Kunst der Oktoberrevolution".


Annual Conference of the Association of Art Historians

Απρίλιος 1989

Respondent στο τμήμα "National Identity and Cultural Production".


El Greco of Crete

Σεπτέμβριος 1990

Διεθνές Συνέδριο στο Ηράκλειο, με την ανακοίνωση "Une vision mystique du Greco: Barrès et le secret de Tolède".


Η Πρωτοπορία στις Εικαστικές Τέχνες

Οκτώβριος 1991

Συμπόσιο στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με την ανακοίνωση "Και πάλι για την πρωτοπορεία".


Deutsche Kunstgeschichte zwischen West und Ost, 1945-1993

Ιούλιος 1993

Ανακοίνωση στο ομότιτλο Συμπόσιο, που οργανώθηκε από το Kulturwissenschaftliches Institut στο Έσσεν, Γερμανία.


Arte, Historia e Identidad en America: Visiones Comparativas

Σεπτέμβριος 1993

Ανακοίνωση του "The image of Bolivar in the Work of the Poet-Painter Nikos Engonopoulos - Remarks on an art historical curiosity" στο XVII Διεθνές Συμπόσιο Ιστορίας της Τέχνης, που οργάνωσε στο Zacatecas το Instituto de Investigaciones Estéticas του Εθνικού Αυτόνομου Πανεπιστημίου του Μεξικού (UNAM).


Greek Traditional Culture: Past, Present and Future, conference in Honour of Professor D. Loukatos

Νοέμβριος 1994

Στο The Alexander S. Onassis Center for Hellenic Studies, Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης. Διάλεξη με τίτλο "Elements of Popular Art in 20th Century Greek Painting".


El Greco in Italy and Italian Art

Σεπτέμβριος 1995

Διεθνές Συνέδριο στο Ρέθυμνο, Κρήτη, με την ανακοίνωση "El Greco's Italian Period and Ellis K. Waterhouse".


Μαρξισμός – μια επανεκτίμηση

Νοέμβριος 1995

Συνέδριο της Εταιρείας Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα, με την ανακοίνωση “Μαρξισμός και εικαστικές τέχνες”.


Art, Culture and Totalitarian Ideology in Greece during the Thirties

Νοέμβριος 1995

Ανακοίνωση "The Metaxas Regime and the Visual Arts" στο συνέδριο που οργανώθηκε από το Ίδρυμα Ελληνικού Πολιτισμού, Λονδίνο.


Επιθεώρηση Τέχνης – μια κρίσιμη δωδεκαετία

Μάρτιος 1996

Συμπόσιο της Εταιρείας Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα, με την ανακοίνωση "Υποδοχή και προβολή αισθητικών αξιών και καλλιτεχνικών τάσεων από την Επιθεώρηση Τέχνης".


La mujer en el arte español

Νοέμβριος 1996

VIII Jornadas de arte. Συνέδριο του Ινστιτούτου "Diego Velázquez", Μαδρίτη, με την ανακοίνωση "El deseo erótico en la obra de Goya".


Grecia en España - España en Grecia

Δεκέμβριος 1996

Συνέδριο του Πάντειου Πανεπιστημίου, Αθήνα, με την ανακοίνωση "Goya and Greek Mythology".


Τέχνη και δικτατορικά καθεστώτα στην Ευρώπη του Μεσοπολέμου

Νοέμβριος 1997

Συνέδριο του Πανεπιστημίου Κρήτης, Ρέθυμνο, με την ανακοίνωση "Η μεταξική δικτατορία και οι εικαστικές τέχνες".


Propaganda e Poder

Μάιος 1999

Συνέδριο του Universidade de Lisboa, Λισσαβώνα, με την ανακοίνωση "Les idéologies conservatrices face à l’oeuvre de Goya".


El Greco - the first twenty years in Spain

Οκτώβριος 1999

Διεθνές Συνέδριο που οργανώθηκε απο το Πανεπιστήμιο Κρήτης και το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών, Ρέθυμνο, με την ανακοίνωση "The perception of El Greco at the end of the 20th century: impressions derived from reading the exhibition catalogue El Greco - Identity and Transformation".


Η Ιστορία της Τέχνης στην Ελλάδα

Οκτώβριος 2000

Εισαγωγική ομιλία στο συνέδριο που οργανώθηκε στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο.


Η κριτική στην Ελλάδα σήμερα – Θεωρία και Πράξη

Μάρτιος 2001

Συμπόσιο της Εταιρείας Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα, με την ανακοίνωση "Η τεχνοκριτική στην Ελλάδα σήμερα (1975-2000)". [Βλ. επίσης Από τον Μολιέρο στον Γκόγια, σελ. 23-37].


Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας – 30 χρόνια

Μάρτιος 2002

Επιστημονικό Διήμερο της Εταιρείας Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισμού και Γενικής Παιδείας, Αθήνα, με την ανακοίνωση "Μία μετάφραση του Βολταίρου στα ελληνικά".


Marxism and the Visual Arts Now

Απρίλιος 2002

Συνέδριο του University College London, Λονδίνο, με την ανακοίνωση "Marxism and Art History: a Tentative Account".


Τέταρτο Διεθνές Συνέδριο Ιστορίας

Νοέμβριος 2002

Κέντρο Νεοελληνικών Ερευνών, Αθήνα, με την ανακοίνωση "Διαμορφώνοντας την πολιτιστική παράδοση: ιστορικές τάσεις και ιδεολογίες".


31st International Congress of Art History

Αύγουστος 2004

Μοντρεάλ, Καναδάς, με την ανακοίνωση "Interdisciplinarity without Disciplines".


El arte foraneo en Espana - presencia e influencia

Νοέμβριος 2004

Συνέδριο οργανωμένο από το τμήμα Ιστορίας της τέχνης "Ντιέγκο Βελάθκεθ", Instituto de Historia, Μαδρίτη, με την ανακοίνωση "La fortuna en España de los estudios foraneos sobre El Greco".


El Greco’s Studio

Σεπτέμβριος 2005

Διεθνές Συμπόσιο που οργανώθηκε από το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών και το Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο, με την ανακοίνωση "Art Historical Perspectives Resulting from Recent Applications of Technology: the Iraklion Baptism of Christ".


Κοινωνικοί Αγώνες και Διαφωτισμός

Οκτώβριος 2005

Ανακοίνωση "Προσβάσεις στον Νεοελληνικό Διαφωτισμό: Δημαράς – Κονδύλης - Ηλιού" στην επιστημονική συνάντηση αφιερωμένη στη μνήμη του Φίλιππου Ηλιού, που οργανώθηκε από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης.


B’ Συνέδριο των Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης

Νοέμβριος 2005

Ανακοίνωση με τίτλο "Το θεσμικό πλαίσιο και η κοινωνική θέση του καλλιτέχνη: Η περίπτωση του Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα" στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα.


Albert Boime

Μάρτιος 2006

"Géricault in the hands of the new conservatives", ανακοίνωση στο Συμπόσιο προς τιμήν του Albert Boime, UCLA, Λος Αντζελες.


Pittura bizantina e pittura italiana – vie ed incontri delle Crociate alla caduta di Candia (1096-1669)

Νοέμβριος 2006

Ανακοίνωση με τίτλο "Ο νεοπλατωνισμός του Γκρέκο και 'τα μάτια της λογικής'" στο συμπόσιο που οργανώθηκε απο το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, Αθήνα.


Γ’ Συνέδριο των Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης

Νοέμβριος 2007

Ανακοίνωση "Ο γαλλικός υπερρεαλισμός υπήρξε ανάπηρος; Σκέψεις για τον ελληνικό υπερρεαλισμό" στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη.


Deutsche Arbeitsgemeinschaft zur Förderung Byzantinischer Studien

Φεβρουάριος 2009

Ομιλία "Zum Stand der Greco Forschung" στο Πανεπιστήμιο του Αμβούργου, Αμβούργο.


1810-2010: 200 χρόνια από τα επαναστατικά κινήματα για την ανεξαρτησία της Λατινικής Αμερικής

Νοέμβριος 2010

"Ήρωες του αγώνα για την ανεξαρτησία και η ζωγραφική τους εξύμνηση στο Μεξικό κατά τον 20ό αιώνα" στο διεθνές συνέδριο που οργανώθηκε από το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεμηστημίου Κρήτης και το Τμήμα Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου, Ρέθυμνο.


Ελλάδα και Γαλλία τον 19ο αιώνα

Μάρτιος 2011

Ανακοίνωση με τίτλο "Σκέψεις για τις ελληνογαλλικές σχέσεις στον χώρο των εικαστικών τεχνών κατά τον 19ο αιώνα" στο συμπόσιο που οργάνωσαν το Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία και η Πρεσβεία της Γαλλίας στην Ελλάδα, Γαλλικό Ινστιτούτο, Αθήνα.


Νεοελληνική λογοτεχνία και κριτική από τον Διαφωτισμό έως σήμερα

Νοέμβριος 2011

"Συσχετισμοί δυνάμεων και αυτολογοκρισία: η πρόσληψη των απόψεων του Κάλας για τον Καβάφη" στη ΙΓ’ Διεθνή Επιστημονική Συνάντηση στη μνήμη του Παναγιώτη Μουλλά, Τομέας ΜΝΕΣ, Τμήμα Φιλολογίας, Α.Π.Θ., Θεσσαλονίκη.


El Greco und der Streit um die Moderne

Ιούνιος 2012

"Kunstrezeption und Politik: der Fall Dominico Greco", εναρκτήρια ομιλία στο συνέδριο του Museum Kunstpalast, Düsseldorf.


The Challenge of the Object

Ιούλιος 2012

"Eine Welt der Objekte als Herausforderung an die Menschheit", ανακοίνωση στο 33ο Διεθνές Συνέδριο Ιστορίας της Tέχνης που οργάνωσε το Comité International d’Histoire de l’Art, Germanisches Nationalmuseum, Νυρεμβέργη.


Βάλιας Σεμερτζίδης

Nοέμβριος 2012

Εισαγωγή στη συζήτηση για τη ζωγραφική του Βάλια Σεμερτζίδη, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


IV Congresso de História da Arte Portuguesa, Homenagem a José-Augusto França

Νοέμβριος 2012

"'Old' and 'New' Art History at the European Periphery", στο Faculdade de Ciencias Sociais e Humanas, Universidade Nova de Lisboa, Λισσαβώνα.


Δ’ Συνέδριο των Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης

Νοέμβριος 2012

"Ένα κείμενο – ένα ζωγραφικό έργο: οι Σαβίνες του Ζακ Λουί Νταβίντ (1799)", ομιλία στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Αθήνα.


Λόγος και Χρόνος στη Νεοελληνική Γραμματεία (18ος-19ος αιώνας)

Απρίλιος 2013

"Εκδοχές του Ρομαντισμού", ανακοίνωση στο συνέδριο που οργανώθηκε προς τιμήν του Αλέξη Πολίτη, Τμήμα Φιλολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο.


El Greco

Μάιος 2014

Ανακοίνωση με τίτλο "Un pintor forastero en la ciudad", στο διεθνές συνέδριο που οργάνωσε το Μουσείο Thyssen-Bornemisza, Μαδρίτη.


El Greco: the Cretan Years

Ιούνιος 2014

"El Greco’s Cretan Period – questions and prospects", εναρκτήρια ομιλία στο διεθνές συνέδριο που οργάνωσε το Ιστορικό Μουσείο Κρήτης και ο Δήμος Ηρακλείου, Ηράκλειο.


El Greco: the Cretan Years

Ιούνιος 2014

"Is The Passion of Christ in the Velimezis Collection (Athens) a work painted by El Greco?", ανακοίνωση στο διεθνές συνέδριο που οργάνωσε το Ιστορικό Μουσείο Κρήτης και ο Δήμος Ηρακλείου, Ηράκλειο.


Έλληνες κριτικοί και ιστορικοί της τέχνης στο Παρίσι, 1945-1974

Οκτώβριος 2014

"'Μια προσωπική μαρτυρία", ομιλία στην ημερίδα που οργάνωσαν το Μουσείο Μπενάκη, η Γαλλική Σχολή Αθηνών και το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


ΧΧ Congreso Nacional de Historia del Arte

Οκτώβριος 2014

"Un pintor singular", ανακοίνωση στο συνέδριο του CEHA, Universidad de Castilla-La Mancha, Τολέδο.


Δομήνικος Θεοτοκόπουλος

Νοέμβριος 2014

"Μία επέτειος", ανακοίνωση στην ημερίδα που οργάνωσε το Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών με αφορμή τα 400 χρόνια από τον θάνατο του Δομήνικου Θεοτοκόπουλου


Ε’ Συνέδριο των Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης

Ιανουάριος 2016

"Εθνικές σχολές στην ιστορία της τέχνης και η ανάδειξη του Ανρί Φοσιγιόν ως αντιπροσωπευτικού εκπροσώπου της γαλλικής σχολής", στο συνέδριο που οργάνωσε η Εταιρεία Ελλήνων Ιστορικών Τέχνης, Μουσείο Μπενάκη, Αθήνα.


Ο Χίτλερ ‘πολιτική έκφραση του Ρομαντισμού’

Οκτωβριος 2016

Ομιλία στο Διεθνές Συμπόσιο Regarding Nicolas Calas, που οργανώθηκε στις 21-22 Οκτωβρίου 2016, στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών στην Αθήνα.


Histoire sociale de l’art : slogan et réalité

Οκτωβριος 2016

Στην ημερίδα Les histoires sociales de l’art : portrait de groupe, που οργανώθηκε από το Institut National d’Ηistoire de l’Αrt στο Παρίσι.


Frederick Antal und die Anziehungskraft der Bilder

Δεκέμβριος 2016

ομιλία στο Workshop Bildersammlungen als Denkmaterial, που οργανώθηκε από το Kunsthistorisches Institut της Φλωρεντίας, 7-9 Δεκεμβρίου 2016.


University of California, Los Angeles (UCLA)

Department of Art History

Iανουάριος - Iούνιος 1979, Aπρίλιος - Iούνιος 1980, Σεπτ. - Δεκ. 1980


Universidad Nacional Autonoma de Mexico (UNAM)

Instituto de Investigaciones Estéticas

Iανουάριος 1981 - Iούνιος 1981


Universität Hamburg

Kunstgeschichtliches Seminar

Oκτώβριος 1981 - Iούλιος 1982


University of California, Los Angeles (UCLA)

Department of Art History

Aπρίλιος 1984 - Δεκέμβριος 1984


Πανεπιστήμιο Kρήτης

Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας, Φιλοσοφική Σχολή

Ιούνιος 1985 - Αύγουστος 2005


State University of New York at Binghamton

Department of Art and Art History

Mάρτιος 1989


Universidad de Buenos Aires

Facultad de Filosofia y Letras

Iούνιος 1994 - Iούλιος 1994


Πανεπιστήμιο Κύπρου

Φιλοσοφική Σχολή

Σεπτέμβριος 2005 - Ιούλιος 2006


Humboldt-Universität zu Berlin

Institut fur Kunst - und Bildgeschichte

Οκτώβριος 2009 – Φεβρουάριος 2010